Reuskens

Gitschotelbuurschap Borgerhout

 

De Reuskens van Borgerhout hebben een zeer oude traditie en geschiedenis.

 

Vanaf het jaar 1636 was er te Borgerhout een kermis, in die tijd genoemd: de kapelkermis van Deurne. Te dezer gelegenheid had er ook ieder jaar een optocht plaats. In het jaar 1712 besloten de inwoners van het gehucht Borgerhout hun kermisoptocht op te luisteren met figuren. Ze besteedden daaraan een som van 23 gulden: voor een dolfijn, een kemel, een schip en een reus en reuzin. Wegens de toenemende bijval besloten de organisatoren in 1716 de optocht uit te breiden door er nog nieuwe figuren aan toe te voegen. In 1716 kwamen twee kleine reuskens Dolfijn en Kinnebaba de ommegang opfleuren. Aan de ommegang werden nog toegevoegd: een cleyn schip, een Moor en een meedekenswagen (maagdenkenswagen). De drie grootste gilden of ambachten van Borgerhout droegen ruim bij tot de uitbreiding van de optocht. De Blekers-Garentwijnders, de Beenhouwers, vooral gevestigd op de Turnhoutsebaan, en de Herbergiers legden daarvoor geld op tafel.

 

De Borgerhoutse Reuskens staan op een rollende wagen. Deze staat af en toe stil om de reuskensfamilie de gelegenheid te geven hun reuzendansen uit te voeren. De reuzenwagen bestaat uit een ruime dansvloer: vooraan staat de dansmeester en tevens dirigent van de muziekspelers op een rij achteraan gezeten. Tussenbeide evolueren de dansen van de vier Borgerhoutse Reuskens. Vanaf het einde van de achttiende eeuw hangt er achteraan de wagen van de reuzen een lachend manneke met het onderschrift De werelt vol gecken.

 

De dikke mollige Borgerhoutse Reuskens, een goede manshoogte groot, hebben zich sinds 1712 weinig aan de mode gestoord. Zij dragen nu nog achttiende eeuwse pruiken met erboven een driekantige steek of hoed uit dezelfde eeuw. De reuzin draagt een kanten muts. Alle andere kledingstukken zijn naar de mode van de achttiende eeuw gebleven.

 

De muziekdeuntjes waarop de Borgerhoutse Reuskens dansen werden zeer populair en dra werden de deuntjes in liedjes verklankt:

 

De Reuskens die dansen in Borgerhout,

 

Zij draaien eens rond, hun voetjes zijn koud !

 

Trala, trala, tra la la la la

 

Tra la la la la la la la !

 

Een andere dans klinkt aldus:

 

De reuzen die maken de pap zo dik

 

En el (le) ke lepel, dat is ne slik

 

Trala, trala, tra la la la la

 

Tra la la la la la la la !

 

Literatuur

VERSCHROEVEN O. en PITTOORS J. De Reuskensommegang van Borgerhout. Borgerhout, 1962, 36 blz.

 

DE JAARLIJKSE SEPTEMBERFEESTEN

 

Van oudsher vinden in de maand september in het district Borgerhout de septemberfeesten plaats. Elk jaar staan er tal van activiteiten geprogrammeerd. Traditiegetrouw trekken de Borgerhoutse Reuskens de derde zaterdag van de maand door de straten van het district.