Stichter

Gitschotelbuurschap Borgerhout

 

Ferdi Van de Vijver stichtte in 1936 Gitschotelbuurschap

Ferdi Van de Vijver werd op 31 januari 1911 in Borgerhout geboren. Vanaf 1926 volgde hij les aan de vakschool voor kleermakers in Antwerpen. Na zeven jaar avondcursus behaalde hij het diploma van meester-kleermaker. Hij oefende dit beroep uit als zelfstandige, eerst in Berchem – Groenenhoek, later in Borgerhout.

 

Ferdi behoorde, samen met zijn broers Jos en Gérard, tot de pioniers van de christelijke arbeidersbeweging in de pas opgerichte parochie van het Heilig Sacrament (1923). Hij vervulde vanaf 1936 de functie van ontwikkelingsleider in de studiekring Quadragesimo Anno in de schoot van de Katholieke Werklieden Bond. Hij organiseerde avondvergaderingen waarop sprekers werden uitgenodigd. De onderwerpen lagen in de sfeer van sociale actie, algemene ontwikkeling en stadsgroei. Zo ging er veel belangstelling naar de opkomst van het nabijgelegen vliegveld van Deurne. Hij trad ook op als secretaris van de zeer actieve reisclub. Vele van die activiteiten waren gericht op een betere kennis van het eigen heem.

 

Ferdi leerde Emma Geerts uit de Vosstraat kennen en huwde haar in februari 1936. In dat jaar verhuisde hij van de Edelgesteentestraat (Berchem) naar de Vosstraat (Borgerhout). Hij werkte zich vlug in in zijn nieuwe woonomgeving. Volgens zijn latere beweringen stichtte hij in oktober 1936 de heemkundige kring Gitschotelbuurschap waarin hijzelf optrad als studieleider. Over de precieze omstandigheden van de stichting is niets geweten. In het begin betrof het, volgens zijn eigen woorden, een klein groepje mensen die vooral studiebezoeken aflegde en heemwandelingen deed.

 

Na de oorlogsjaren bewoog Ferdi Van de Vijver zich meer en meer in kringen van neringdoeners en middenstanders van de Gitschotelwijk. Op een folder van augustus 1947 komt voor het eerst de naam Gitschotel Buurschap voor. Het betreft een vliegend blaadje dat publiciteit maakte voor de Borgerhoutse Reuzenomgang op zondag 3 augustus 1947 in de Parkwijk Gitschotel.

 

In 1948 schreef Ferdi de brochure Park Te Boelaer te Borgerhout. Dit werd later beschouwd als de eerste jaargang van het tijdschrift Heemkundig Handboekje voor de Antwerpse Randgemeenten. Vanaf 1953 hield de Heemkring Gitschotelbuurschap tentoonstellingen in het kasteel Te Boelaer. De activiteiten van de kring werden hoe langer hoe talrijker. Ferdi organiseerde in de Gitschotelwijk allerlei activiteiten zoals een rondgang met een smijtpop, palmpaaslopen, boomplanting op het Vosplein, inhuldiging van een gedenkplaat aan de Boekenberglei 273, plaatsing van een rustbank aan het Eksterlaar te Deurne. Gitschotelbuurschap verwierf een imago van sprankelende activiteit.

 

In 1962 stichtte Ferdi Van de Vijver het Strijkijzermuseum in zijn woning Vosstraat 87. Naast zijn uitgebreide verzameling strijkijzers toonde hij ambachtelijke gereedschap van de kleermaker, volkskundige voorwerpen en kunstwerken van plaatselijke kunstenaars.

 

Van de Vijver was actief in verschillende culturele organisaties. Hij schreef bijdragen voor het Vakblad voor Kleermakerij, de (Auto) Toerist, De Loopgraaf, Oostvlaamse Zanten, Ons Heem, en andere.

 

Op 22 september 1981 overleed Ferdi Van de Vijver in het Sint-Vincentiusziekenhuis in Antwerpen.

 

Het strijkijzermuseum verdween. De werking van de heemkundige kring Gitschotelbuurschap – Borgerhout werd verdergezet onder leiding van voorzitter Gaston Van Bulck.

 

Literatuur

 

VAN BULCK G., VAN HERENDAEL F., STAPPAERTS D., VAN DE VIJVER J., DE COCK S., SVENSSON K., BAYART A., VAN OPSTAL J.,VAN DER LINDEN R., VERBIEST F., SILLIS F. Ferdi Van de Vijver-nummer. Heemkundig Handboekje voor de Antwerpse Randgemeenten, Borgerhout, 1982, jg. 30/1, 44 blz.

 

VAN DE VIJVER F. e.a. Gitschotel 35 en Vlaamse Aftelrijmen. Deurne, 1972, 133 blz.

 

GERITS J. Portret van Ferdi Van de Vijver (1911 – 1981). In De Autotoerist, jg. 34/24, 30/11/1981

 

VAN BULCK G. De wortels, stichting en beginjaren van Gitschotelbuurschap. In Heemkundig Handboekje voor de Antwerpse Regio, jg. 34/1, januari 1936, 3-15